“Meine Hände sind faul, ich muss sie waschen”. Over “stolpersteine” in het Duits-Nederlandse idioom

 

Twee tekstballonnen, waarvan 1 met een oute Duitse zin.
Durven is goed, kennis van idioom is nog beter.

Jouw Duitse relaties waarderen het als je Duits met ze spreekt. Als je dat goed doet, dan geeft je dat een voorsprong op andere niet-Duitse concurrenten.
Gebruik je daarin verkeerd idioom, dan zal je Duitstalige gesprekspartner je dat vast willen vergeven. Maar het kan natuurlijk wel tot onbegrip leiden en enige hilariteit.
Daarom in het vervolg van deze blog enkele voorbeelden van zogenaamde “Stolpersteine” (hindernissen) veroorzaakt door “falsche Freunde”. Dat zijn woorden en begrippen die in het Duits en Nederlands erg op elkaar lijken, maar die een andere betekenis hebben en dus tot misverstanden kunnen leiden.

Faul, schmutzig, der Schmutz, drollig

Iets (een voorwerp) dat vuil is, is in het Duits niet faul maar schmutzig. “Das kind hat schmutzige Hände” betekent: “Het kind heeft vuile handen”. Faule Hände heeft het niet, want dat zou betekenen dat de handen van het kind lui zijn. Fleiβig is de tegenstelling van faul. “Er zijn vlijtige en luie leerlingen” vertaal je in het Duits met: “Es gibt fleiβige und faule Schüler.” Faul wordt in het Nederlands overigens ook vertaald met “rot, bedorven”. Faules Obst/Fleisch is dus bedorven fruit/vlees. “Die Kartoffeln faulen” betekent: “De aardappels rotten.” Der Schmutz betekent het vuil. “Dieser Stoff nimmt leicht Schmutz an” betekent: “Deze stof neemt gemakkelijk vuil op”. Schmutz kun je aufwischen (opdweilen), abwaschen (afwassen) of zusammenkehren (bijeenvegen). “Es gibt denn auch feuchten, trockenen, klebrigen Schmutz” : “Er bestaat dan ook vochtig, droog en kleverig vuil”. Het Duitse woord drollig zou zo maar te maken kunnen hebben met ontlasting en daarmee iets vies aanduiden. Niets is echter minder waar. Drollig is een synoniem voor lustig of amüsant. Men gebruikt het woord vaak in samenhang met het gedrag van kleine kinderen. “Ein drolliges Mädchen” betekent dus gewoon “een grappig meisje.

Aan de hand van deze paar voorbeelden wordt duidelijk dat je makkelijk ins Fettnäpfchen treten kann (een faux pas kan begaan) of Stolpersteine (hindernissen) moet overwinnen in de Nederlands-Duitse communicatie.
Tot ziens in een volgende blog met daarin meer van soortgelijke aandachtspunten.
Komen jullie ook wel eens interessante taaluitingen tegen? Of ben je zelf weleens de fout ingegaan? Deel dat dan met ons. Daaruit valt altijd wat te leren.

Contact

Wil je je Duitse woordkennis vergroten? Of heb je een andere vraag over het correct gebruik van zakelijk Duits over de Duitse zakelijke cultuur? Bel me dan op 06 1024 4429. Of vul het contactformulier op deze website in. Ik denk graag met je mee.